O‘zbekiston – ShHT: mintaqada muloqot va taraqqiyotga sodiqlik

31 avgust – 1 sentyabr kunlari O‘zbekiston Prezidenti Shavkat Mirziyoyev Xitoy Hamkorligi tashkilotining navbatdagi sammitida ishtirok etadi. Tyantszin

Shanxay hamkorlik tashkiloti bugungi kunda eng yirik va nufuzli xalqaro tuzilmalardan biridir. 2001-yilda tashkil etilganidan buyon ShHT tezda oʻzini dunyo aholisining 40% dan ortigʻini va global yalpi ichki mahsulotning chorak qismini birlashtirgan nufuzli xalqaro tuzilma sifatida namoyon etdi.

Bugungi kunda ShHT “oila”siga 10 ta aʼzo davlat, 2 ta kuzatuvchi va 14 ta Osiyo va mintaqadagi hamkorlar kiradi. Afrika, shu bilan xavfsizlik, iqtisodiyot, transport, energetika va gumanitar aloqalar sohalarida ishonch va hamkorlik makonini shakllantiradi. Shunday qilib, o‘sib borayotgan geosiyosiy notinchlik fonida ShHT muhim barqarorlashtiruvchi omil bo‘lib, dunyoga teng huquqli o‘zaro hamkorlikning o‘ziga xos modelini taklif etib, barcha ishtirokchilar manfaatlarini inobatga oldi.

Ostona shahrida bo‘lib o‘tgan ShHT sammitida O‘zbekiston Prezidenti Shavkat Mirziyoyevning “Sharqiy madaniyat”ga bo‘lgan ishonchi, madaniyati xilma-xilligi va e’tibori “S” – doimiy qadrlanishini eslatdi. U ta'kidladi: tashkilotning kuchi konsensus, qo'shilmaslik va dunyoga ochiqlik asosida qarorlar qabul qilishda. “Bugungi kunda ShHT oilasining birligi va jipsligini saqlash nihoyatda muhim. Shundagina biz yangi imkoniyatlardan unumli foydalanib, birgalikdagi taraqqiyot yo‘lidan olg‘a borishimiz mumkin”, — dedi davlatimiz rahbari.

O'zbekiston tashkilotning ta'sischi davlatlaridan biri sifatida an'anaviy tarzda faol pozitsiyani egallab, o'zaro ishonchni mustahkamlash va amaliy hamkorlikni rivojlantirishga qaratilgan tashabbuslarni ilgari surmoqda. Mintaqaviy xavfsizlikni ta’minlash masalalariga alohida e’tibor qaratilmoqda: Toshkent terrorizm, ekstremizm, narkotrafik va transmilliy jinoyatchilikka qarshi kurashda sa’y-harakatlarni muvofiqlashtirishni izchil qo‘llab-quvvatlaydi.

O‘zbekiston tashabbusi bilan 2004-yilda ShHT Mintaqaviy anti-Tashk formatida tashkil etilgani e’tiborlidir. Ishtirokchi davlatlar Xavfsizlik kengashlari kotiblarining uchrashuvlari joriy etildi, kuzatuvchi maqomi berish mexanizmi ishga tushirildi. tashkilotda.

Shu bilan birga, O‘zbekiston Yevroosiyoda transport-logistika o‘zaro bog‘liqligini kengaytirish, “yashil” energetika, raqamlashtirish va innovatsion hamkorlikni rivojlantirishga oid g‘oyalarni faol ilgari surmoqda.

Hukumat rahbarlari kengashining oktabrdagi yig‘ilishida. 2024-yil 16-oktabrda O‘zbekiston taklifi bilan ShHTga a’zo davlatlar o‘rtasida o‘zaro manfaatli aloqalarni chuqurlashtirishga qaratilgan yangi iqtisodiy muloqotni rivojlantirish bo‘yicha hamkorlik konsepsiyasi qabul qilindi. Shunday qilib, ushbu tashabbuslar Toshkentning ShHTga uzoq muddatli xarakter berish, xavfsizlik kun tartibi va barqaror rivojlanish maqsadlari o‘rtasidagi muvozanatni ta’minlash istagini aks ettiradi.

O‘zbekiston xalqlarni bir-biriga yaqinlashtirish, yoshlar va ta’lim almashinuvini kengaytirish, ilm-fan, madaniyat va sohada qo‘shma loyihalarni ilgari surishga katta ahamiyat beradi. Toshkentning fikricha, ShHTning gumanitar jihati mamlakatlar va xalqlar o‘rtasida mustahkam ishonch ko‘prigi bo‘lib xizmat qiladi.

2018-yilda Toshkentda ShHT Jamoat diplomatiyasi markazining ochilishi ushbu sohadagi yorqin voqea bo‘ldi. Ushbu noyob platforma madaniy-ma’rifiy va yoshlar tashabbuslarini birlashtirib, xalqlar do‘stligining jonli ko‘prigiga aylandi. Bugun bu yerda o‘tkazilayotgan ko‘rgazmalar, festivallar, anjumanlar, davra suhbatlari o‘zaro ishonch va o‘zaro hamjihatlik muhitini shakllantirishga xizmat qilmoqda. Mazkur markazning Toshkentda ochilishi O‘zbekistonning tashkilot makonida madaniyatlar va sivilizatsiyalar muloqotini ilgari surishdagi alohida rolini ifodalaydi.

Umuman olganda, 2017-yildan buyon O‘zbekiston Prezidenti tomonidan siyosat va iqtisod, o‘zaro hamkorlik, insonparvarlik sohalari kabi turli sohalarni qamrab olgan 105 ta tashabbus ilgari surilgan. Ushbu takliflarning aksariyati ShHT doirasidagi hamkorlikning yangi dastur va formatlari uchun asos bo‘lib, Toshkentning tashkilotga zamonaviy va amaliyotga yo‘naltirilgan tus berish istagini yaqqol namoyon etdi. Bugungi kunga qadar 83 ta tashabbus hayotga tatbiq etilgan bo‘lsa, yana 22 tasi amalga oshirish jarayonida. Amaliy amalga oshirishning bunday yuqori foizi O‘zbekiston g‘oyalari hamkorlar tomonidan qizg‘in javob topib, hamkorlikni mustahkamlashning haqiqiy vositasiga aylanganini tasdiqlaydi.

O‘zbekistonning ShHTdagi ishtiroki tarixida uning 2021–2022-yillarda raisligi alohida o‘rin tutadi, u 15-sentabrda sammiti yakuniga etadi. 2022. Ushbu forum tashkilotning eng vakillik uchrashuvlaridan biri sifatida tarixga kirdi: u ShHTning jahon ishlaridagi roli ortib borayotganini tasdiqladi va uning kengayish va hamkorlikning yangi formatiga ochiqligini namoyish etdi. Sivilizatsiyalar chorrahasi, madaniyatlararo muloqot ramzi bo‘lgan qadimiy Samarqand tashkilotning global barqarorlik va hamkorlikni mustahkamlash borasidagi yangi missiyasini e’lon qilgan maskanga aylangani ramziy ma’noga ega.

Mana Samarqandda ShHTni rivojlantirishning istiqboldagi strategik yo‘nalishini belgilab beruvchi muhim hujjatlar qabul qilindi. Asosiy e’tibor oziq-ovqat va energetika xavfsizligi, savdo-iqtisodiy hamkorlikni chuqurlashtirish va gumanitar aloqalarni mustahkamlashga qaratildi – bularning barchasi millionlab odamlar farovonligi va butun mintaqa barqarorligiga bevosita ta’sir ko‘rsatadi.

Samarqand sammiti chinakam tarixiy ahamiyatga ega bo‘ldi: natijada ko‘plab yangi hujjatlar imzolandi. amaliy mazmuni. Aynan shu yerda Eronning ShHTga toʻlaqonli aʼzo boʻlishiga yoʻl ochgan majburiyatlar toʻgʻrisidagi memorandum imzolandi. Samarqandda Misr, Qatar va Saudiya Arabistonining ShHT muloqoti boʻyicha hamkorlari maqomini huquqiy rasmiylashtirish ham yakunlandi va Belarus tashkilotga aʼzo boʻlish jarayonining rasman boshlanishini oldi. Bundan tashqari, Bahrayn, Maldiv orollari, BAA, Quvayt va Myanmaning ShHT bo‘yicha muloqot bo‘yicha hamkor maqomini olish haqidagi arizalari qo‘llab-quvvatlandi. Sammit doirasida ShHT va Arab Ligasi, YUNESKO va YUNESKO oʻrtasida ham oʻzaro anglashuv memorandumlari imzolandi, bu esa tashkilotning xalqaro aloqalari kengayib borayotganidan yorqin dalolat boʻldi.

Shunday qilib, Oʻzbekiston ShHT faoliyatida nafaqat faol ishtirok etmoqda, balki uning asosiy missiyasi hamdir. Bugun O‘zbekiston haqli ravishda SHHTning rivojlanish dinamikasi va yo‘nalishlarini belgilab beruvchi, uni teng huquqli muloqot va hamkorlikda yaratish uchun samarali platformaga aylantiruvchi davlatlardan biri sifatida qabul qilinmoqda.

Shu nuqtai nazardan, bo‘lajak sammit va O‘zbekiston Prezidentining unda ishtirok etishi o‘zaro ishonchni yanada mustahkamlash borasidagi faollikni yaqqol namoyon etadi. Bu mamlakat mintaqaviy hamkorlikni chuqurlashtirish va zamonamizning asosiy muammolariga kelishilgan yechimlarni topishga intilishi davom etayotganini tasdiqlaydi. Toshkentning sammitdagi ishtiroki nafaqat koʻp tomonlama muloqot doirasidagi milliy manfaatlarni ilgari surish, balki butun mintaqa xalqlarining farovonligi va taraqqiyoti yoʻlida mintaqaviy barqarorlikni mustahkamlash va iqtisodiy hamkorlikni kengaytirishda muhim qadam boʻladi.

IA “Dunyo”