O'zbekiston - Xitoy: turizmga sarmoya jalb qilish mexanizmlari

So'nggi yillarda O'zbekiston va Xitoy o'rtasidagi turizm hamkorligi yangi bosqichga ko'tarildi - bu nafaqat sarmoyaviy sheriklik, balki sarmoyaviy sheriklik hajmining oshishi hisobiga ham. Turizm ikki mamlakat o‘rtasidagi iqtisodiy, madaniy va xalqlar aloqalarini chuqurlashtirishning asosiy ko‘priklaridan biriga aylandi. Bu jarayonda investitsiyalarni jalb qilish, hududlarni rivojlantirish va yangi turizm mahsulotlarini birgalikda yaratish kabi mexanizmlar samarali amalga oshirilmoqda.

2025-yilning birinchi yarmida O‘zbekiston milliy stend bilan Xitoyda bo‘lib o‘tgan yirik xalqaro sayyohlik ko‘rgazmalari: CSITE (Chengdu), GITF (Guangzhoung) va “Guangzhoung”da ishtirok etdi. Unda mamlakatimiz hududlaridan 100 dan ortiq sayyohlik subyekti O‘zbekistonning boy turizm salohiyatini namoyish etdi. Masalan, Guanchjouda boʻlib oʻtgan GITF koʻrgazmasida 55 mamlakatdan 40 ming nafar, Oʻzbekiston uchun muhim marketing platformasiga aylangan ITE Gong Kong koʻrgazmasida 60 mingga yaqin mutaxassis ishtirok etdi.

Bundan tashqari, Xitoyning 9 ta yirik shaharlari – Chongqing, Pekin, Fuchjen, Mainau va boshqalarda rodshoular oʻtkazildi. doirasida “XUAR+O‘zbekiston” qo‘shma turpaketlari, “Ipak yo‘li bo‘ylab sarguzashtlar” kabi mavzuli yo‘nalishlar, shuningdek, qishki turizm yo‘nalishlari keng targ‘ib qilindi. Ushbu tadbirlar Xitoyning yuzlab yetakchi sayyohlik kompaniyalari bilan B2B formatida uchrashuvlar o‘tkazish imkonini berdi, natijada 40 dan ortiq hamkorlik shartnomalari imzolandi.

2025-yil 3-iyul kuni Samarqand shahrida “Ipak yo‘lida turizm” (WTA Silk Road Dialogue) xalqaro forumi bo‘lib o‘tdi. Forum davomida “XUAR+Oʻzbekiston” yoʻnalishi doirasida sarmoyaviy hamkorlikni chuqurlashtirish, viloyatlar darajasida ragʻbatlantirish va sarmoya kiritish boʻyicha qoʻshma tashabbuslarni amalga oshirish boʻyicha kelishuvlarga erishildi. Xiva shahridagi “Arda Xiva” sayyohlik markazi, shuningdek, turistik paketlarni shakllantirishga asos bo‘lgan Buxoro va Samarqandning moddiy va nomoddiy merosiga alohida e’tibor qaratildi.

Xitoylik sayyohlarning O‘zbekistonga qiziqishi ortishi bilan havo infratuzilmasi ham yangi bosqichga ko‘tarildi. 2025-yil iyul oyidan boshlab Xitoyning uchta yetakchi aviakompaniyasi – Air China, China Southern va China Eastern aviakompaniyalari O‘zbekistonga muntazam parvozlarni amalga oshira boshladi. Masalan, China Eastern kompaniyasi Sian – Toshkent va Shanxay – Toshkent yo‘nalishlarida, Air China esa Pekin – Toshkent yo‘nalishi bo‘yicha parvozlarni yo‘lga qo‘ydi. Infratuzilmadagi bunday o‘zgarishlar investorlar uchun ham, turoperatorlar uchun ham qulay shart-sharoitlar yaratmoqda.

Muhimi, 2025-yilning birinchi yarmida O‘zbekistonda xitoylik investorlar ishtirokida umumiy qiymati 519,5 million dollarlik 16 turizm loyihasi amalga oshirilmoqda. Ushbu investitsiyalar turizm infratuzilmasini, mehmonxona biznesini, tematik bog‘larni va qo‘shma sayohatlarni rivojlantirishga qaratilgan. Bunday loyihalar nafaqat sayyohlik mahsulotini boyitibgina qolmay, balki mahalliy aholi uchun ish o‘rinlari yaratish, mintaqa iqtisodiyotini diversifikatsiya qilishga ham xizmat qilmoqda.

Bugungi kunda O‘zbekiston va Xitoy o‘rtasidagi turizm aloqalari nafaqat sayyohlik oqimini, balki sarmoya, infratuzilma va texnologik almashinuvni ham qamrab olgan keng ko‘lamli hamkorlikni ifodalaydi. Ko‘rgazmalar geografiyasini kengaytirish, yuqori darajadagi forumlarni o‘tkazish va yangi reyslarni yo‘lga qo‘yish Xitoydan O‘zbekiston turizm sohasiga yangi sarmoyalarni jalb qilish imkoniyatini yaratmoqda. Bu, o‘z navbatida, mamlakatimizni nafaqat xorijlik sayyohlar, balki sarmoyadorlar uchun jozibador yo‘nalish sifatida joylashtirish uchun mustahkam poydevor yaratmoqda.

Umid Shodiev,

Turizm qo‘mitasi raisi