O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyevning “Qashshoqlikdan farovonlik sari” III Xalqaro forumining ochilishidagi nutqi
Hurmatli mehmonlar!
Hurmatli mehmonlar! justify;">Hurmatli xonimlar va janoblar!
Sizni mamlakatimizda uchinchi marta o‘tkazilayotgan qashshoqlikni qisqartirish bo‘yicha xalqaro forumda qutlashdan chin dildan mamnunman.
Men Islom taraqqiyot banki Prezidenti Muhammad Jasir va Islom Taraqqiyot banki prezidenti Muhammad Jasirga chuqur minnatdorchiligimni izhor etaman. Osiyo taraqqiyot banki prezidenti janob Ying-Ming Yang, Yaponiya xalqaro hamkorlik agentligi (JICA) Bosh vitse-prezidenti Sachiko Imoto xonim, Birlashgan Millatlar Tashkilotining Markaziy Osiyo bo‘yicha maxsus vakili janob Kaxa Imnadze, Jahon bankining qashshoqlikni qisqartirish bo‘yicha global direktori janob Luis Felipe Lopez-Calvebarcha mehmonlarimiz. justify;">Mehmondo‘st O‘zbekistonga, go‘zal Namanganga xush kelibsiz!
Hurmatli do‘stlar!
Ma’lumki, bundan o‘n yil avval Birlashgan Millatlar Tashkiloti Barqaror rivojlanish maqsadlariga bag‘ishlangan muhim hujjatni qabul qilgan edi. 2030 yilgacha global qashshoqlikka barham berish ana shu maqsadlarning birinchisi sifatida belgilandi.
Biz hammamiz ko'rib turibmizki, insoniyat o'ta og'ir davrni boshidan kechirmoqda, uning oqibatlarini oldindan aytib bo'lmaydi. Dunyoda geosiyosiy, iqtisodiy va ijtimoiy taranglik tobora kuchayib bormoqda.
Sayyoramizda kuzatilayotgan iqlim o'zgarishlari, suv tanqisligi va pandemiyalar tufayli turli mamlakatlar aholisi qiyin sinovlardan o'tishga majbur.
Global iqtisodiy o‘sish 2015-yildan buyon o‘rtacha 3 foizni tashkil etdi, bu avvalgi o‘n yillikdagidan sekinlashdi. Natijada, agar avvalgi besh yilda dunyoda 650 million kishi qashshoqlikda yashagan bo‘lsa, bugungi kunda ularning soni 800 milliondan oshib ketdi.
Bu holat barcha davlatlar, xalqaro tashkilotlar va butun jahon hamjamiyatiga yangi dolzarb vazifalarni qo‘ymoqda, ularga yechim topish bo‘yicha shoshilinch choralar ko‘rishni taqozo etmoqda.
Ishonamanki, konferensiyada 30 dan ortiq xalqaro tashkilotlar va ekspertlar vakillarining taklif va tashabbuslari 300 dan ortiq ishtirokchi ishtirokchi hisoblanadi. bu muammolarga kompleks yechim topishga xizmat qiladi.
Hurmatli forum ishtirokchilari!
Yangi O‘zbekistonda amalga oshirilayotgan barcha islohotlar “Inson sha’ni va qadr-qimmati yo‘lida” tamoyili
Yangilangan Konstitutsiyada pensiya, nafaqa va ijtimoiy yordam miqdori eng kam iste’mol xarajatlaridan past bo‘lmasligini aniq belgilab berdik.
Mutaxassislarning hisob-kitoblariga ko‘ra, biz bu ishni endigina boshlaganimizda mamlakat aholisining uchdan bir qismi
Izmoliy islohotlar tufayli 7,5 million kishi qashshoqlikdan xalos bo‘ldi, 2024-yilda qashshoqlik darajasi 8,9 foizga kamaydi. Yil oxirigacha bu ko‘rsatkichni 6 foizga tushirishni maqsad qilganmiz.
Albatta, qisqa vaqt ichida bunday natijalarga erishish oson bo‘lmadi. Muhim omil shundaki, o‘tgan davrda milliy iqtisodiyot ikki baravar oshdi, aholi jon boshiga to‘g‘ri keladigan daromad yil oxirigacha 3,5 ming dollarga etadi.
Yangi tashabbus va tajribalarni sinovdan o‘tkazdik, jahondagi ilg‘or tajribalarni o‘rgandik, qashshoqlikni qisqartirish bo‘yicha Yangi O‘zbekiston modelini yaratdik. Avvalo, o‘tish davrida muhim vosita bo‘lgan manzilli ijtimoiy daftarlarni joriy qildik, bu orqali barcha ehtiyojmand oilalarga yetib bordik.
Birgina misol. Pandemiya davrida 800 ming oilaga bepul dori-darmon, 255 ming oilaga oziq-ovqat, yana 1 million 200 ming oilaga ijtimoiy nafaqalar berildi.
Qanchalik qiyin bo'lmasin, biz imkoniyatlarni aniqlab oldik, bu maqsadlarga jami 8 milliard dollar ajratdik. Buning natijasida 5 million 200 ming aholini “qashshoqlik tuzog‘i”ga tushib qolishdan asrab qoldik va shu orqali iqtisodiy tanazzulning oldi olindi.
Jamiyatning barcha qatlamlarini ish bilan qamrab oldik, mahallalar sharoitidagi tizimni joriy qildik va bu o‘zini to‘la oqladi. Individual reja asosida har bir xonadon, har bir oila bilan o‘zaro hamkorlik olib borilib, ularning daromadlarini oshirish uchun mablag‘ ajratildi.
Har yili mahallalarni obodonlashtirish, aholi turmushini yaxshilash va tadbirkorlik infratuzilmasini rivojlantirishga 2,5-3 milliard dollar ajratilmoqda.
Qishloq aholisini daromad bilan ta'minlash maqsadida 235 ming gektar maydonda paxta ekinlari va yangi mexanizmlar qisqartirildi. 30-50 gektar yer ajratish joriy etildi. Bu ish 800 ming aholi daromadini oshirishda muhim qadam bo‘ldi.
Faol tadbirkorlar ko‘magida tomorqa yerlariga yuqori rentabellikdagi ekinlar ekish va hosilni kafolatli sotish tizimi yo‘lga qo‘yildi.
Bugun forumimizga mezbonlik qilayotgan Namanganda ham kichik biznes, hunarmandchilikni rivojlantirish namunasi, zamonaviy sanoat zonalari yaratildi.
Bir so‘z bilan aytganda, har bir mahallada ishbilarmonlik muhiti yaratilgan, oilalarga farovonlik kirib kelgan, odamlar buni o‘z hayotida his etmoqda. Ana shunday keng ko‘lamli chora-tadbirlar va sa’y-harakatlar orqali O‘zbekiston 2030-yilgacha qashshoqlikni 2 barobarga qisqartirish bo‘yicha o‘z zimmasiga olgan majburiyatni belgilangan muddatdan oldin ham bajarishga intilmoqda.
Buni hisobga olib, bugun biz yangi, yanada yuksak marralarni belgilashga tayyormiz.
Xalqaro mezonlarga ko‘ra, O‘zbekistonda 2030-yilgacha qashshoqlikni butunlay yo‘q qilish uchun barcha imkoniyatlar mavjud va biz buni albatta engamiz!
Hurmatli mehmonlar!
Biz o‘z oldimizga qo‘ygan maqsadlarga erishish uchun yetti ustuvor yo‘nalishni o‘z ichiga olgan “Qashshoqlikdan farovonlik sari” dasturini amalga oshirmoqdamiz.
Bu boradabirinchi navbatdanafaqat kam ta’minlangan aholi bandligini ta’minlash, balki doimiy ish o‘rinlari sonini ko‘paytirish, aholini barqaror daromad manbalari bilan ta’minlash uchun shart-sharoit yaratmoqdamiz.
Faol investitsiya siyosati tufayli birgina yilning o‘zida ming 30 dan ortiq yangi korxona ishga tushirildi. yuqori rentabelli, 35 milliard dollarlik sarmoya evaziga ish o‘rinlari yaratilmoqda.
O‘tgan sakkiz yilda yaratilgan qulay ishbilarmonlik muhiti samarasida bugungi kunda 700 ming nafar tadbirkor o‘zining barqaror biznesiga ega. tadbirkorlar ijtimoiy mas’uliyatni o‘z zimmasiga olib, ehtiyojmand aholini ish va daromad bilan ta’minlashda yordamchiga aylanadi. Ana shunday samarali hamkorlik tufayli birgina joriy yilning o‘zida 270 mingdan ortiq kam ta’minlangan oila a’zolari doimiy ish o‘rniga ega bo‘ldi.
Hozirgi texnologiya asrida biz IT, sun’iy intellekt texnologiyalari, moliyaviy texnologiyalar va boshqalar kabi daromad keltiruvchi sohalarda startap ekotizimini rivojlantirishga ham katta e’tibor qaratyapmiz.
Mamlakatimizda qashshoqlikni kamaytirish va aholi daromadlarini oshirish borasida xalqaro tashkilotlar va nufuzli moliya institutlari bilan faol hamkorlik qilmoqdamiz. Bu borada Islom taraqqiyot banki bilan qishloqlarda aholi turmush sharoitini yaxshilash, yo‘llar qurish, tibbiyot va ta’lim xizmatlarini ko‘rsatishni kengaytirishga qaratilgan 5 milliard dollarlik qo‘shma loyihalar alohida e’tiborga loyiq.
Biz ushbu loyihalarni qo‘llab-quvvatlaymiz va O‘zbekistonda kambag‘allikni kamaytirishga ulkan hissa qo‘shayotgan bank prezidenti janob Muhammad al-Jassirning xizmatlarini yuqori baholaymiz.
Fursatdan foydalanib, bizni amalga oshirishda yordam berayotgan xalqaro moliyaviy institutlar va hamkorlar bo‘layotgan barcha mamlakatlarga samimiy minnatdorlik bildiraman. islohotlar.
Ikkinchidan,odamlarning bilimini oshirmasdan turib, odamlarni qashshoqlikdan olib chiqishning iloji yo‘q.
Shu munosabat bilan sifatli ta’lim inson kapitalini rivojlantirish va qashshoqlikni uzoq muddatda qisqartirishning asosiy omili bo‘lib qolaveradi. misol. Bog‘chalarga qamrab olish 27 foizdan 78 foizga ko‘paygani bois, 1 million xotin-qiz o‘z bilimini oshirish, kasb-hunar o‘rganish va daromad olish imkoniyatiga ega bo‘ldi. Bu ishlarni davom ettirib, kam ta’minlangan oilalar farzandlarini maktabgacha ta’lim muassasalari bilan to‘liq qamrab olish uchun barcha sharoitlarni yaratamiz. Bunday oilalar farzandlariga xorijiy tillarni o‘rganish va kasb-hunarlarni o‘zlashtirish xarajatlarining 80 foizi qoplanadi; 100 mingdan ortiq kam ta’minlangan oila farzandlari bu imkoniyatdan foydalana oladilar.
Har bir kam ta’minlangan oilada kamida bitta oliy ma’lumotli mutaxassis bo‘lishi uchun imtiyozli ta’lim kreditlari va davlat grantlari sonini ko‘paytiramiz.
Oxirgi besh yilda mingdan ortiq zamonaviy kasb-hunar o‘rgatgan va ish bilan ta’minlangan. fuqarolar yuqori daromadli ishlarda. Bu amaliyotni yanada kengaytirish maqsadida zamonaviy dasturlar asosida xalqaro kasb-hunar o‘qitish markazlari tashkil etilib, xorijdan mutaxassislar taklif etilib, ushbu markazlar bitiruvchilari xorijda tan olingan sertifikatlarga ega bo‘ladi.
Uchinchidan,xotin-qizlarning jamiyatning faol a’zosi bo‘lish masalasini ham davlat siyosati darajasiga ko‘tardik.
Bir asr muqaddam buyuk bobomiz Abdulla Avloniy shunday degan edilar: “Ular barcha bilimlari bilanbu bilim bilan shug‘ullanishlari kerak. kelajak avlodni voyaga yetkazadi.”Bu so‘zlar hikmatli ekanini bugun hayotning o‘zi tasdiqlamoqda.
Qizlarning universitetda ta’lim olishi, magistraturada bepul o‘qishi uchun foizsiz kreditlar berish amaliyotini joriy etdik. Bugungi kunda mamlakatimiz talabalarining 53 foizini qizlar tashkil etayotgan bo‘lsa, birgina joriy yilning o‘zida 1 million 700 ming nafar xotin-qiz ish bilan ta’minlangani ularning iqtisodiy faolligi oshganidan dalolatdir. Bu yo‘nalishdagi faoliyatimizni davom ettirib, “Raqamli avlod qizlari” dasturi doirasida 50 ming nafar qizni IT, moliyaviy texnologiyalar va sun’iy intellekt texnologiyalari bo‘yicha o‘qitamiz.
Ayollarga jamiyatda o‘z o‘rnini topishiga ko‘maklashish doimiy e’tiborimiz markazida bo‘ladi.
hamma ayollarga 50 ming dollarlik yordam ko‘rsatildi. tadbirkorlik. Bu mablag‘lar hajmini yanada oshiramiz va kelgusi yilda yana 2 million nafar xotin-qizni doimiy daromad bilan ta’minlash uchun shart-sharoit yaratamiz.
Kelgusi yildan boshlab mehnat bozorida ayollar uchun teng sharoitlar yaratish maqsadida ijtimoiy sug‘urta tizimi qamrovini tubdan kengaytiramiz. Bunday tizim ularning kambag‘alligining oldini olishda kafolat bo‘ladi.
Xotin-qizlarning jamiyatdagi o‘rni va mavqeini yanada yuksaltirish borasida yangi tajriba almashish maqsadida kelasi yili Namanganda bo‘lib o‘tadigan Osiyo ishbilarmon ayollari forumiga barchangizni taklif etaman.
To‘rtinchidan,inson salomatligini ta’minlamay turib, ularning salohiyatini to‘liq ro‘yobga chiqarishning imkoni yo‘q.
Bu yo‘nalishda 140 ming nafar kam ta’minlangan oilalarga shifokorlar biriktirib, ularni yiliga bir marta to‘liq tibbiy ko‘rikdan o‘tkazish yo‘lga qo‘yildi. Bundan buyon kafolatlangan tibbiy xizmat ko‘rsatish hajmini oshirish orqali kam ta’minlangan oilalarning bunga sarflayotgan xarajatlarini ikki barobarga qisqartiramiz. Shu bilan birga, ular bepul dori vositalari va kafolatlangan tibbiy xizmatlar to‘plami bilan ta’minlanadi.
Beshinchidan, aholining ijtimoiy himoyaga muhtoj qatlamlari bilan aniq maqsadli ish olib borishkashshoqlikka qarshi kurashning asosiy yo‘nalishlaridan biridir. Milliy aholini ijtimoiy muhofaza qilish agentligi tizimidagi 6 ta davlat tashkilotiga biriktirilgan.
Qisqa vaqt ichida har bir tuman va shaharda “bir darcha” tamoyili asosida 100 dan ortiq turdagi ijtimoiy xizmatlar ko‘rsatuvchi “Inson” markazlari tashkil etildi. Har bir mahallada ijtimoiy xodim o‘z faoliyatini faol olib bormoqda.
Birgina joriy yilning o‘zida 2 million 700 ming nafar fuqaroga ijtimoiy xizmat ko‘rsatilib, yordam ko‘rsatildi. Jumladan, kam ta’minlangan oilalar a’zolari uchun yangi turdagi ijtimoiy xizmatlar yo‘lga qo‘yilib, 50 ming mehnatga layoqatli fuqaroga ish bilan ta’minlangan.
Kelgusida bu ishni yanada keng miqyosda davom ettiramiz.
Jahon banki bilan birgalikda ijtimoiy xizmatlar ko‘rsatish sifatini oshirish va yo‘lga qo‘yishni kengaytirishga erishdik. 100 million dollarlik loyiha.
Nogironlarning qashshoqlikka tushib qolish ehtimoli ko'proq. Shuning uchun uni qo'llab-quvvatlash va inklyuzivlik asosida jamiyatga integratsiyalashuvining yangi yondashuvlari ishlab chiqildi.
Yaratilgan munosib sharoitlar tufayli joriy yilning o‘tgan davrida 150 ming nafar imkoniyati cheklangan fuqaro ish bilan ta’minlandi. Ular hayotiy zarur tibbiy buyumlar, aravachalar va protezlar bilan bepul ta’minlanmoqda.
Nogiron bolalarni maktab va kasb-hunar ta’limi bilan ta’minlash bo‘yicha alohida dasturlar amalga oshirilmoqda.
O‘zbekistonda bolalarni har qanday og‘ir vaziyatlardan g‘amxo‘rlik qilish va himoya qilish bo‘yicha o‘ziga xos tajriba yaratilgan. style="text-align: justify;">Oltinchidan,infratuzilmani takomillashtirish, hududlarda aholi uchun qulay turmush sharoitlarini yaratish ko‘p qirrali qashshoqlikni kamaytirishda muhim qadam bo‘ldi.
Mazkur maqsadlarda 1 million 3 ming nafardan ortiq og‘ir ahvolda bo‘lgan mahallalarda infratuzilma yaxshilanmoqda. Natijada joriy yilning o‘zida 470 ming xonadonning tomorqa yerlari suv bilan ta’minlandi, yana 790 ming xonadonning energiya ta’minoti yaxshilandi.
Kelgusi yilda mahallalarda infratuzilmani yaxshilash, ish o‘rinlarini ko‘paytirish, tadbirkorlikni qo‘llab-quvvatlashga yana 400 million dollar ajratamiz. Shu bilan birga, sharoiti og‘ir bo‘lgan 32 ta tuman va 328 ta mahalla tanlab olinib, ularni rivojlantirish bo‘yicha alohida dastur qabul qilinadi.
Bularning barchasi biz uchun ham yangi tajriba bo‘ladi.
Shu bilan birga, 2026-yilda maktablar, ichimlik suvi tarmoqlari, yo‘l tarmoqlari, ichimlik suvi tarmoqlari qurilishi loyihalari amalga oshiriladi. 810 ta mahallada umumiy qiymati 1,3 milliard dollar bo‘lgan bolalar bog‘chalari barpo etiladi.
Uy-joyga muhtoj va kam ta’minlangan aholiga har yili 200 million dollar miqdorida ipoteka subsidiyalari ajratiladi.
Shu nuqtai nazardan, xalqaro moliya institutlari rivojlanayotgan mamlakatlarda infratuzilma loyihalarini moliyalashda qashshoqlikni qisqartirish talabini joriy qilsa, maqsadga muvofiq bo‘lardi, deb o‘ylayman.
Ettinchidan, davlatimizning taraqqiyotga yo‘naltirilgan 70 foizdan ko‘prog‘i aniq yo‘naltirilishi mumkin. Maqsadlar.
Global miqyosda rivojlanayotgan mamlakatlar Barqaror rivojlanish maqsadlariga erishish uchun 4 trillion dollardan ortiq mablag‘ga muhtoj. Bunday sharoitda xatarlarni xolisona baholash, moliyaviy resurslarni jalb etish va ularning samaradorligini oshirish uchun “qashshoqlikka qarshi kurashning yangi moliyaviy arxitekturasi”ga ehtiyoj bor.
Ushbu masalalarga yechim topish maqsadida 2026-yilda qadimiy Xiva shahrida xalqaro moliya institutlari
, xalqaro moliya institutlari ishtirokida yuqori darajadagi anjuman o‘tkazishni taklif etamiz. style="text-align: justify;">Hurmatli forum ishtirokchilari!
Insonlarning manfaatlari, qadr-qimmati va farovonligini ta’minlash orqali ular uchun eng qulay shart-sharoitlarni yaratish, shuningdek, qashshoqlikni kamaytirish Yangi O‘zbekistonda amalga oshirilayotgan barcha o‘zgarishlarning asosini tashkil etadi. Mamlakatimiz ko‘plab sohalarda – qashshoqlikni kamaytirishda ham, barqaror rivojlanish maqsadlariga erishishda ham o‘rnak bo‘lishiga ishonchim komil.
Bugungi forum ana shu barcha dolzarb masalalar yuzasidan samarali va konstruktiv muloqotlar maydoniga aylanadi, deb umid qilaman. faoliyatingizdagi yutuqlar, shuningdek, forumning muvaffaqiyatli faoliyati.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining rasmiy veb-sayti
O'xshash yangiliklar
O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi Ginnesning rekordlar kitobiga kiritildi
O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi «Dunyodagi eng yirik Islom sivilizatsiyasi muzeyi» sifatida rasman eʼtirof etilib, Guinness World Records ning nufuzli unvoniga loyiq ko‘rildi.
Pokiston kompaniyasi O‘zbekistonda to‘liq quvvatda ishlamayotgan to‘qimachilik majmuasi negizida qo‘shma korxona tashkil etadi
O‘zbekiston elchixonasi ko‘magida O‘zbekiston Yengil sanoatni rivojlantirish agentligi hamda Pokistonning «Rajby Industries» kompaniyasi rahbariyati o‘rtasida videokonferensiya shaklida uchrashuv tashkil etildi.
Pokiston kompaniyasi O‘zbekiston qishloq xo‘jaligi va chorvachilik sohasida investitsiya loyihasini amalga oshiradi
O‘zbekiston elchisi Alisher To‘xtayev Pokistonning «Samsons Group of Companies» kompaniyasi direktori Vasem Ur Rehman bilan uchrashuv o‘tkazdi.