O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyevning Turkiy davlatlar tashkilotining norasmiy sammitidagi nutqi

(Budapesht shahri, Vengriya, 21-may, 2025-yil) justify;">Hurmatli delegatsiya rahbarlari!

Sizlarni asrlar davomida Sharq va G‘arbni mustahkam bog‘lovchi o‘ziga xos ko‘prik bo‘lib kelgan go‘zal Budapeshtda ko‘rganimdan chin dildan xursandman.

Hurmatli Hunar vazirning so‘zlariga qo‘shilaman. Janob Viktor Orban, samimiy qabul va bugungi sammitga yuqori darajada tayyorgarlik ko‘rgani uchun.

Janobi Qirg‘iziston Respublikasi Prezidenti, Tashkilotimizga muvaffaqiyatli raislik qilayotgan muhtaram janob Sadir Nurg‘ozoyevich Japarovga yangi yutuqlar tilayman.

. hamkasblar!

Bizning sammitimiz jahondagi vaziyat tez o‘zgarib borayotgan va jarayonlarni oldindan aytish qiyin bo‘lgan sharoitda o‘tmoqda. Geosiyosiy va geoiqtisodiy qarama-qarshiliklarning kuchayishi, mintaqaviy mojarolar va iqlim oʻzgarishi oqibatlari barchamiz uchun katta sinovga aylanmoqda.

Shuning uchun ham dolzarb muammolarni hal qilishda davlatlarimizning umumiy yondashuv va pozitsiyalarini mustahkamlash har qachongidan ham muhimroqdir. xalqaro huquq normalari, Birlashgan Millatlar Tashkiloti Nizomi asosida eng og‘riqli muammolarga yechim topish zarur, deb hisoblaymiz.

Biz Ukraina atrofidagi vaziyatni diplomatiya va muzokaralar yo‘li bilan hal qilishga qaratilgan amaliy sa’y-harakatlarni qo‘llab-quvvatlaymiz. Bunga Turkiya Respublikasi Prezidenti, muhtaram Rajab Toyyib Erdo‘g‘onning munosib hissasini alohida ta’kidlamoqchiman.

Tinchlik kelishuvining buzilishi va G'azoda harbiy harakatlar qayta boshlanganidan barchamiz chuqur xavotirdamiz. “Ikki xalq uchun ikki davlat” tamoyilini amalga oshirmasdan turib, Falastin-Isroil mojarosini adolatli hal qilib bo‘lmaydi.

Global va mintaqaviy xavfsizlik haqida gapirganda, biz Afg‘onistondagi murakkab vaziyatni hisobga olishimiz va birgalikda yechim izlashimiz kerak. Afg‘oniston bo‘yicha Qo‘shma bayonotning qabul qilinishi Tashkilotimiz tomonidan bu masalaga jiddiy e’tibor qaratilayotganidan dalolatdir.

Hurmatli yig‘ilish ishtirokchilari!

Qisqa vaqt ichida Turkiy davlatlar tashkiloti doirasidagi amaliy hamkorlikning samarali natijalariga erishdik. Yaqinda Toshkentda bo‘lib o‘tgan iqtisodiy tahlil markazlarimiz konferensiyasi aloqalarni kengaytirish uchun ulkan salohiyat mavjudligini yana bir karra tasdiqladi.

Kun tartibidan kelib chiqib, o‘z takliflarimni bildirmoqchiman.

Ma'lumki, o‘tgan yili biz do‘stlik, strategik do‘stlik va strategik sheriklikni rivojlantirish bo‘yicha taklif bilan chiqqan edik. Turkiy davlatlar.

Bugungi kunda ushbu hujjatning ahamiyati va dolzarbligi yanada oshdi. Shartnoma xalqlarimizni yanada yaqinlashtirishga, ko‘p tomonlama hamkorligimizning uzoq muddatli huquqiy asoslarini mustahkamlashga xizmat qilishi shubhasiz. Men uni Bokudagi sammitda imzolashni taklif qilaman.

Bizning oldimizda aniq vazifa turibdi – yaqin yillarda o‘zaro savdo ulushini sezilarli darajada oshirish zarur. Shu maqsadda biz TURK-TRADE onlayn platformasini yaratish va Savdoni kengaytirish bo‘yicha amaliy dasturni qabul qilish bo‘yicha tashabbus ko‘rsatmoqdamiz.

Transkaspiy xalqaro yo‘lagi bo‘ylab yuk tashish hajmini oshirish, bojxona va chegara tartib-qoidalarini soddalashtirish uchun “yagona darcha” va “yashil yo‘lak” tizimini tezroq joriy etishga chaqiraman. Bu yoʻnalishdagi hamkorlikni kengaytirish maqsadida noyabr oyida Toshkent shahrida Turkiy davlatlarning multimodal transport va logistika boʻyicha xalqaro forumini oʻtkazishni rejalashtirganmiz.

Alohida taʼkidlamoqchimanki, Turkiy investitsiya jamgʻarmasining faoliyati sarmoya oqimini faollashtirish uchun ragʻbat boʻlishi shubhasiz

innovatsion loyihalarni rag‘batlantirish maqsadida Qo‘shma korxona tashkil etishni zarur, deb hisoblaymizShu munosabat bilan mamlakatlarimizning sarmoyaviy imkoniyatlari to‘liq o‘z aksini topadigan Yagona investitsiya portalini tashkil etish maqsadga muvofiq

Men kimyo, energetika, tog‘-kon sanoati, yengil, farmatsevtika, charm-poyabzal, oziq-ovqat va qurilish sanoatida yirik ishlab chiqarish quvvatlarini yaratish bo‘yicha Sanoat kooperatsiyasi dasturini ishlab chiqishni taklif etaman.

Shuningdek, Janobi Oliylari Viktor Orban tashabbusi bilan Budapeshtda Tashkilotimiz doirasida Qurg'oqchilikning oldini olish instituti ish boshlaganini mamnuniyat bilan qayd etamiz. Institut faoliyatini yengillashtirish va uni maqsadli loyihalarga kengroq jalb etish maqsadida qurg‘oqchilik va ekologik muammolarni oldini olish bo‘yicha qo‘shma “Yo‘l xaritasi”ni ishlab chiqishni taklif qilaman”.

E’tiboringizni yana bir muhim masalaga qaratmoqchiman.

Jahon ilm-fani va madaniyatiga ulkan hissa qo‘shgan, faxrimiz bo‘lgan buyuk ajdodlarimiz merosini chuqur o‘rganish va jahonda targ‘ib etish barchamiz uchun sharafli va mas’uliyatli vazifadir. Biz ilm-fanni rivojlantirish, yosh avlodning bilim olish imkoniyatlarini kengaytirish maqsadida Turk dunyosi nizomida “Bilimdan boshqa najot yo‘q va bo‘lmaydi” degan yuksak ma’naviyat tamoyilini mustahkamlab oldik.

Uni amalga oshirish doirasida Toshkent shahrida Turkiy davlatlar xalqaro universiteti ochilmoqda. Mazkur ta’lim dargohida turkiy davlatlarning yetakchi professor-o‘qituvchilari va olimlari o‘z faoliyatini olib borishi ko‘zda tutilgan. Ishonchim komilki, bu yosh avlodning intellektual salohiyatini oshirish va dunyoqarashini kengaytirish, zamonaviy bilimlarni o‘zlashtirishga munosib hissa bo‘lib xizmat qiladi.

Hurmatli delegatsiyalar rahbarlari!

O‘tgan yili O‘zbekiston Respublikasi va Turkuiston Respublikasi Fondiga a’zo bo‘lish to‘g‘risida rasmiy qaror qabul qilinganini e’lon qilgan edik. Ushbu tuzilma doirasida umumiy turkiy madaniy merosni asrab-avaylash va kelajak avlodlarga yetkazish muhim vazifa hisoblanadi. Muloqotni kengaytirish maqsadida Fond kengashining navbatdagi yig‘ilishini mamlakatimizda o‘tkazishni taklif etaman.

Davlatlarimiz o‘rtasidagi madaniy hamkorlikni rivojlantirishda Turkiy tillar madaniyati xalqaro tashkiloti – TURKSOY alohida o‘rin tutadi. Bu boradagi sa’y-harakatlarimizni yangi bosqichga olib chiqish, tashkilot nufuzini yanada oshirish uchun TURKSOY faoliyati va tuzilmasini davr talablari asosida takomillashtirish zarur, deb hisoblayman. Shu maqsadda tashqi ishlar va madaniyat vazirlarimizga Boku sammiti uchun tegishli takliflar ishlab chiqish bo‘yicha topshiriq berishimiz kerak, deb o‘ylayman.

Hurmatli hamkasblar!

Biz bundan uch yil muqaddam turkiy dunyo birligiga qo‘shgan ulkan hissasi uchun buyuk mutafakkir va davlat arbobi Alisher Navoiy nomidagi xalqaro mukofotni ta’sis etgan edik. Bugungi kunda ushbu nufuzli mukofotning taniqli turk olimi, biokimyogari, Nobel mukofoti sovrindori janob Aziz Sanjarga topshirilayotgani quvonarlidir. Bu atoqli olim O‘zbekiston Milliy universiteti faxriy doktori ekanidan albatta faxrlanamiz.

Bugungi taqdirlash marosimi turkiy dunyo olimlari, jumladan, ilm-fan yo‘liga dadil qadam tashlayotgan yoshlarimizni yangi cho‘qqilarni zabt etishga undashiga ishonaman. do‘stlar!

Budapesht sammitida qabul qilinadigan muhim qaror va hujjatlar qardosh xalqlarimiz o‘rtasidagi tinchlik va hamjihatlikni mustahkamlash, mamlakatlarimizning barqaror rivojlanishini ta’minlashda yangi sahifa ochishiga ishonaman. style="text-align: justify;">

O'zbekiston Respublikasi Prezidentining rasmiy veb-sayti