Oziq-ovqat mahsulotlari eksportini oshirishning yangi zaxiralari va imkoniyatlari aniqlandi

Qishloq xoʻjaligi sohasidagi islohotlar xalqaro eʼtirofga sazovor boʻldi. Shu oyda O‘zbekiston Birlashgan Millatlar Tashkilotining Oziq-ovqat va qishloq xo‘jaligi tashkiloti (FAO) Kengashiga saylandi. Bu milliy va mintaqaviy tashabbuslarni ilgari surish, qo‘shimcha sarmoyalarni jalb qilish uchun keng imkoniyatlar ochmoqda.

Mahsulotlarimiz tabiiyligi va ajoyib ta’mi bilan xorijda ham yuqori baholanib, “O‘zbekistonda ishlab chiqarilgan” brendini shakllantirmoqda. Mamlakat quritilgan olxo‘ri, o‘rik, shaftoli, mayiz, gilos va dukkakli ekinlarni eksport qilish bo‘yicha jahonda yetakchi o‘rinni egallaydi.

Joriy yilning 6 oyida oziq-ovqat mahsulotlari eksporti 44 foizga o‘sib, 1 milliard 326 million dollarni tashkil etdi. Eksport geografiyasi 16 ta yangi davlatga kengaydi.

Shu bilan birga, dunyoda vaziyat tobora beqarorlashib bormoqda, iqlim anomaliyalari odatiy holga aylanib bormoqda. Bunday sharoitda har bir eksport bozori katta ahamiyatga ega.

Ammo mavjud imkoniyatlar hamma joyda ham toʻliq qoʻllanilmaydi. Masalan, Surxondaryo, Toshkent viloyatlari va Qoraqalpog‘istonda oziq-ovqat mahsulotlari eksportining o‘sish sur’atlari boshqa viloyatlardan ortda qolmoqda. Navoiy viloyati esa o‘tgan yilgi ko‘rsatkichlarga erisha olmadi. 21 ta hududda eksport hajmi o‘tgan yilgi ko‘rsatkichning 70 foizini tashkil etmadi.

Bundan tashqari, joriy yilda meva-sabzavot eksportining 80 foizi bor-yo‘g‘i 5 davlatga jo‘natilmoqda. Buyuk Britaniya, Italiya, Shvetsiya, Yaponiya, Hindiston va Qatar kabi talab yuqori bo'lgan mamlakatlarga eksport pastligicha qolmoqda. Xorijdagi diplomatik muassasalarimiz va savdo vakillarimiz yetarli darajada faol emasligi qayd etildi.

Yig‘ilishda mazkur kamchiliklar tahlil qilinib, qishloq xo‘jaligi samaradorligini oshirish, eksport hajmini oshirish chora-tadbirlari belgilab olindi. Bu mamlakat iqtisodiy xavfsizligining eng muhim sohasi sifatida qayd etilgan. Iqlim o‘zgarishi va qurg‘oqchilikka chidamli ekinlar yetishtirish zarurligi ta’kidlandi.

Tahlil asosida hududlar bo‘yicha qo‘shimcha zaxiralar va eksport imkoniyatlari ko‘rsatildi.

Eskirgan faoliyat usullari tufayli o‘tgan yilning 75 foizi madaniy eksport bozorida o‘tgan yilning oktabr oyida to‘yingan davrga to‘g‘ri keldi. Yil davomida yetkazib berish va yuqori narxlarda sotishni ta’minlash uchun mahsulotni qayta ishlashni rivojlantirish zarur.

Masalan, ilg‘or tadbirkorlar qishda sotish uchun gilosni portlatib muzlatish texnologiyasidan foydalana boshladilar. Shuningdek, o'z mahsulotlari yetishmasligi sharoitida ular import va reeksport qilishgan. Shu munosabat bilan eksport mahsulotlari, ayniqsa, gilos yetishtirishni ko‘paytirish zarurligi ta’kidlandi.

Bu yil 16 ta zamonaviy qadoqlash zavodi ishga tushirildi, ammo bu yetarli emas. Eksport qilinayotgan mahsulotlarning atigi 18 foizi zamonaviy qadoqlarga ega. Yil oxirigacha yana 15 ta shunday korxonani ishga tushirish maqsad qilingan.

Loviya eng yirik eksport resurslaridan biri hisoblanadi. Yillik loviya, mosh, no‘xat va tariq eksporti 450 million dollarni tashkil etadi. Ammo ishchi kuchi tanqisligi tufayli hosilning 30 foizigacha isrof qilinib, eksport salohiyati pasayadi.

Rivojlangan mamlakatlarda fermerlar dukkakli ekinlarni maxsus kombaynlar yordamida terib oladi. Shu bois, bunday uskunani xarid qilish uchun uning qiymatining 15 foizigacha subsidiyalar ajratish va kreditlar bo‘yicha foiz stavkasining 10 foizdan ortiq qismini qoplash to‘g‘risida qaror qabul qilindi.

Transport xarajatlarini kamaytirish maqsadida qayta ishlangan mahsulotlarni endi istalgan bojxona punktidan eksport qilish mumkin.

Agrostar korxonalari uchun in vitro laboratoriyalar, mahsulotlarni saqlash, qadoqlash, saralash va qayta ishlash uskunalari bilan jihozlangan zamonaviy qishloq xo‘jalik majmualari

barpo etish bo‘yicha ko‘rsatmalar berildi. justify;">Bugungi kunda mamlakatimizda issiqxonalar maydoni 5,1 ming gektarni tashkil etadi, so‘nggi yetti yilda yetishtirilgan mahsulot hajmi esa 110 ming tonnadan 546 ming tonnaga o‘sdi.

Biroq kredit yukining og‘irligi, o‘g‘itlar narxining yuqoriligi va issiqxona gazlari yetishtirilishi to‘xtab qolgan60. ishlagan, 128 gektar esa qarzlar tufayli banklar mulkiga aylangan.

Issiqxonalarni qo‘llab-quvvatlash maqsadida o‘z mahsulotlarini eksport qilish majburiyatini olgan fermer xo‘jaliklarini qish mavsumida kafolatlangan gaz bilan ta’minlashga qaror qilindi. Shuningdek, ko‘mir yoki muqobil yoqilg‘iga o‘tgan va eksport majburiyatiga ega bo‘lgan issiqxonalarni gaz bilan isitishga qaytish imkoniyati beriladi.

aylanma mablag‘larni ta’minlash maqsadida oktabrdan martgacha gaz uchun oldindan to‘lov 50 foizni tashkil etadi. Gaz korxonalari bilan shartnomalar 1-oktabrgacha tuzilishi kerak.

Ko‘mir yoki muqobil yoqilg‘iga o‘tgan issiqxonalar uchun kredit to‘lash muddati uzaytiriladi. Issiqlik nasoslari o‘rnatilgan issiqxonalar tashkil etilganda xarajatlarning 20 foizigacha yoki kredit stavkasining 4 foizi qoplanadi.

Joriy yildan boshlab barcha issiqxonalar toifasidan qat’i nazar, qishloq xo‘jaligi yerlarining stavkasi bo‘yicha yer solig‘ini to‘laydi. 2028-yilgacha issiqxona xodimlari uchun ijtimoiy soliq stavkasi 12 foizdan 1 foizga tushiriladi.

Soliq qo‘mitasiga issiqxonalardan boshqa tarmoqlarga yo‘naltirilayotgan gazdan foydalanish samaradorligini tahlil qilish vazifasi yuklatildi. Agar u yerda past qo‘shimcha qiymat yaratilsa, gaz issiqxonalarga qaytariladi.

Toshkent viloyatida issiqxonalarning ekologik vaziyatga salbiy ta’siri bilan bog‘liq muammolarni nihoyat hal etish bo‘yicha alohida vazifa qo‘yildi.

Hozirgi kunda suvni tejaydigan texnologiyalardan 2 ming 42 ming so‘m tejalgan. kub metr suv va qo‘shimcha ravishda 65 ming gektar yerdan foydalanildi. Joriy yilda bu maqsadda 1,2 trillion so‘m ajratildi.

Yil oxirigacha qoʻshimcha ravishda 10 ming gektar maydonda tomchilatib va yomgʻir sugʻorish tizimini joriy etish, 200 ming gektar maydonda lazerli tekislash ishlarini olib borish rejalashtirilgan.

Iqtisodiyot va Moliya vazirligi tomonidan bu ishlar uchun byudjet va byudjet mablagʻlari ajratilgan. Kelgusi yil uchun 2 trillion so‘m.

Qanday qilib ma'lumki, yaqinda ekin maydonlari bo‘ylab ekin ekish, qishloq xo‘jaligida kooperatsiya to‘g‘risida qonunlar qabul qilingan. Yangi Suv kodeksining qabul qilinishi ham suv tanqisligi sharoitida oziq-ovqat xavfsizligini ta’minlashda muhim qadam bo‘ldi. Qishloq xoʻjaligi sohasi daromadlarini oshirish, eksportni ragʻbatlantirish va ilgʻor standartlarni joriy etish chora-tadbirlarini qonunchilikda mustahkamlash boʻyicha ishlarni davom ettirish maqsadga muvofiqligi taʼkidlandi.

Hukumatga meva-sabzavot mahsulotlari eksport qiluvchilar, issiqxonalar egalari va ishlab chiqaruvchilar bilan doimiy muloqot oʻrnatish, barcha muammolarni bartaraf etish va ularga yechim topish boʻyicha davlat tomonidan topshiriq berildi. organlari.

Yig‘ilishda, shuningdek, mas’ul shaxslarning hisobotlari tinglandi va qishloq xo‘jaligi mahsulotlarini eksport qilish va yetishtirishda yuqori natijalarga erishgan tadbirkorlar faoliyatining muvaffaqiyatli namunalari ko‘rib chiqildi.

O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining sayti.